کنترل عفونت در استانداردسازی بیمارستانی
کنترل عفونت، بخشی از طراحی، تجهیز و بهره‌برداری ایمن بیمارستان است. سطوح قابل نظافت، تهویه متناسب با کاربری و پایش شرایط محیطی، در کنار روش‌های صحیح نظافت و فرایندهای بالینی، به کاهش خطر انتقال آلودگی کمک می‌کنند.
این صفحه سطوح، هوا و ذرات معلق، ضدعفونی با بخار پراکسید هیدروژن، کیفیت آب، پایش گازهای طبی و پایش اتاق تمیز را معرفی می‌کند. سامانه‌های عمومی هوشمندسازی بیمارستانی در بخش جداگانه استانداردسازی بیمارستانی توضیح داده می‌شوند.
سطوح اتاق عمل: دیوار، کف و سقف
سطوح اتاق عمل باید به‌آسانی شست‌وشو و ضدعفونی شوند. به همین دلیل، محل اتصال دیوار، کف و سقف را طوری طراحی می‌کنیم که آلودگی در هیچ نقطه‌ای جمع نشود. پوشش سطوح نیز باید با مواد شوینده سازگار باشد تا نگهداری از اتاق عمل ساده‌تر شود.
دیواره‌های مدولار
دیواره‌های مدولار از پنل‌های آماده ساخته می‌شوند. این پنل‌ها سریع نصب می‌شوند و در صورت نیاز، به‌راحتی تعویض می‌شوند.
مشخصات پنل‌های اتاق عمل مدولارکفپوشها
کف‌پوش اتاق عمل باید قابل شست‌وشو و متناسب با تردد و بار تجهیزات باشد. انتخاب نوع رسانا یا آنتی‌استاتیک، درزبندی و اجرای قرنیز مناسب، هم به کنترل الکتریسیته ساکن و هم به نظافت کمک می‌کند. ویژگی آنتی‌باکتریال و دوام آن بر اساس آزمون محصول و شرایط نگهداری ارزیابی می‌شوند.
سقف و پوشش‌ها
پوشش‌های قابل نظافت و رنگ آنتی‌باکتریال سقف، با توجه به مشخصات پروژه انتخاب می‌شوند. درزبندی مناسب و امکان دسترسی برای نگهداری تأسیسات نیز در طراحی در نظر گرفته می‌شود.
ضدعفونی با بخار پراکسید هیدروژن
با دستمال فقط می‌توان بخش‌های در دسترس سطح را پاک کرد. بخار پراکسید هیدروژن به فضاهایی نیز می‌رسد که هوا در آن‌ها جریان دارد.
مولد VHP
سامانه VHP برای ضدعفونی فضاهای بسته از بخار پراکسید هیدروژن استفاده می‌کند. غلظت محلول، زمان تماس و مرحله هوادهی باید مطابق دستورالعمل سازنده و شرایط فضا تعیین شوند. کاهش میکروبی ۶ لاگ، معادل ۹۹٫۹۹۹۹٪، تنها در شرایط آزمون و چرخه اعتبارسنجی‌شده قابل استناد است. ورود مجدد به فضا پس از پایان چرخه و تأیید حد مجاز باقی‌مانده انجام می‌شود.
اعتبارسنجی و ثبت چرخه‌های ضدعفونی
برای اعتبارسنجی هر چرخه می‌توان از نوارهای آزمون اسپور باکتری استفاده کرد. نتایج به‌صورت چاپی یا الکترونیکی ثبت می‌شوند تا بررسی انطباق امکان‌پذیر باشد.
کیفیت آب برای شست‌وشو و استریلیزاسیون
سامانه‌های آب
تأمین و تصفیه آب بخش‌هایی مانند دیالیز و استریلیزاسیون، هم‌زمان با سایر اجزای پروژه طراحی و اجرا می‌شود؛ زیرا کیفیت آب در کنترل عفونت این بخش‌ها اهمیت دارد.
هوا و ذرات معلق
فیلتراسیون زمانی مؤثر است که مسیر جریان و دبی هوا در تمام مدت بهره‌برداری، مطابق طراحی باقی بمانند.
هواساز، جریان لامینار و فشار مثبت
کنترل ذرات معلق به یک مسیر هوای درست طراحی‌شده نیاز دارد؛ از ورود هوای فیلترشده تا جمع‌آوری و خروج آن. سامانه LAF برای توزیع جریان جهت‌دار در محدوده جراحی به کار می‌رود. جانمایی چراغ و تجهیزات سقفی، دریچه‌های خروج و تنظیم دما، رطوبت و فشار باید در محاسبات و راه‌اندازی سامانه به‌صورت هماهنگ بررسی شوند.
- دبی هوا، ظرفیت هواساز، فیلترها و فن خروجی با توجه به حجم اتاق، بار حرارتی و الزامات پروژه محاسبه می‌شوند
- بسته به طراحی پروژه، می‌توان از ۶ یا ۸ دریچه خروج یا برگشت هوا استفاده کرد؛ تعداد نهایی بر اساس محاسبات مهندسی تعیین می‌شود
- مرجع ASHRAE برای اتاق عمل، حداقل ۲۰ بار تعویض کل هوا و ۴ بار تعویض با هوای بیرون در ساعت را ذکر می‌کند. هدف‌گذاری ۲۰ تا ۲۵ بار تعویض هوا در ساعت باید با استاندارد مصوب و طراحی پروژه تطبیق داده شود.
- حفظ فشار مثبت نسبت به فضاهای مجاور، با بالانس هوا و پایش مستمر فشار، دما و رطوبت انجام می‌شود
تهویه و فیلتراسیون، بخشی از برنامه کنترل عفونت هستند و جایگزین پروتکل‌های حفاظت فردی، نظافت و ایمنی جراحی نمی‌شوند.
مرجع طراحی تهویه‌ی مراکز درمانی (ASHRAE)سامانه HVAC و هواسازها
ظرفیت سامانه با توجه به تعداد واقعی اتاق‌ها و اختلاف فشار مورد نیاز میان فضاهای ساختمان تعیین می‌شود. بالانس هوا نیز هنگام راه‌اندازی انجام می‌گیرد.
تعویض ایمن فیلتر (Bag-in/Bag-out)
در فضاهای پرخطر، مانند اتاق ایزوله یا آزمایشگاه مواد خطرناک، فیلتر آلوده داخل کیسه بسته خارج و تعویض می‌شود تا تکنسین و هوای اتاق در معرض آلودگی آن قرار نگیرند.
دمپرها
دمپرهای موتوری و ضدحریق به سامانه کنترل متصل می‌شوند تا در صورت آتش‌سوزی یا تغییر نامطلوب فشار، مسیرهای لازم در کانال به‌طور خودکار بسته شوند.